HISTORIA POLSKIEJ PARAFII W HOUSTON
Wlatach 1970-tych Amerykanie, w tym polskiego pochodzenia, zaczeli masowo przesiedlac sie na Południe kraju, m. in. do Teksasu. Historyk John Radzilowski wykazał, ze w latach 1970-tych i 1980-tych ludnosc Teksasu polskiego pochodzenia wzrosła o 41.8 procent. Wielu urodziło sie jeszcze w Polsce i wyemigrowało do Ameryki w czasach, gdy Solidarnosc została zdelegalizowana przez rzad komunistyczny podtrzymywany przez Sowietów. Wiekszosc osiedliła sie w okolicach miasta Houston.
W zwiazku z powiekszeniem sie liczby polskojezycznej ludnosci w diecezji Galveston-Houston, powstała potrzeba sprowadzenia polskojezycznego katolickiego ksiedza do posługi religijnej dla tej czesci ludnosci. W latach 1970-tych, raz na miesiac odprawiano msze w jezyku polskim w kosciele Chrystusa Króla w Houston, ale to okazało sie niewystarczajace ze wzgledu na zwiekszajaca sie liczbe Polaków. Ówczesny biskup diecezji, ks. John L. Morkovsky, w liscie z dn. 6 stycznia 1981 roku zwrócił sie do Rady Episkopatu Amerykanskiego z prosba o sprowadzenie polskojezycznego ksiedza. 20 marca 1982 roku, przedstawiciele houstonskiej Polonii zwrócili sie do biskupa Flores’a z San Antonio z prosba o polskiego ksiedza (w okolicach San Antonio mieszkaja potomkowie polskiej emigracji z XIX wieku). W rezultacie tych zabiegów, Biskup Morkovsky oraz przedstawiciel Towarzystwa Chrystusowcow, ks. Władysław Gowin, doszli do porozumienia w sprawie utworzenia Polskiej Misji Pastoralnej w Houston.
Misja została formalnie zatwierdzona listem biskupa Morkovsky’ego z dn. 13 lipca 1982 roku. Jej pierwszym adresem była kaplica SS. Dominikanek przy ul. Holcombe. Ks. Wojciech Baryski, energiczny, zdolny, i elokwentny Chrystusowiec, został jej pierwszym duszpasterzem.
Cytujac z listu biskupa Morkovsky’ego, zadaniem Misji miała byc „słuzba Polakom i polskojezycznej ludnosci w diecezji Galveston-Houston” tak długo, jak bedzie to potrzebne. Misja mieli sie zajmowac ksieza Chrystusowcy z Polski „tak długo, jak długo bedzie istniała potrzeba uzywania jezyka polskiego w posłudze dla pewnej czesci katolików diecezji”. Członkami Misji mieli byc ci, którzy dobrowolnie zapisza sie do niej, raczej niz do terytorialnych miejscowych parafii. Duszpasterz Misji miał otrzymac prawo do koscielnej jurysdykcji tylko nad tymi osobami polskiego pochodzenia, które do tej Misji sie zapisały.
Zaczeły sie wiec przygotowania i kampania informacyjna o Misji, tak aby duza iloscia zgłoszen umozliwic przyszłe istnienie Misji. Osoby najbardziej zwiazane z projektem Misji wykonały tu duzo pracy. Po inauguracyjnej Mszy 1 sierpnia 1982 roku, 98 rodzin zapisało sie do Misji. W sierpniu tegoz roku członkowie Misji wybrali pierwsza Rade Parafialna rozdzielona nieco szumnie na komitety liturgiczny, finansowy, edukacyjny, młodziezowy i dotyczacy imprez kulturalnych. Zadaniem numer jeden było jednak ulokowanie Misji pod permanentnym adresem.
W marcu 1984, przy pomocy pozyczki zaciagnietej w biurze diecezjalnym, społecznosc polska w Houston zakupiła działke pod adresem 1731 Blalock. Na działce było kilka budynkow. Najwiekszy został poswiecony jako koscioł przez Biskupa Morkovsky’ego 12 sierpnia 1984 roku. W roku 1985 wyremontowano drugi budynek i nazwano go sala parafialna im. Jana Pawła II. W połowie lat 1990-tych Misja Polska liczyla juz ok. 300 rodzin. Rozkład Mszy był nastepujacy: w soboty o 18:00 i w niedziele o 11:00 Msze w jezyku polskim, w niedziele o 9:00 Msza w jezyku angielskim dla tych członków Misji, którzy woleli uczestniczyc we Mszy w jezyku angielskim, jak równiez dla tych okolicznych katolików, którzy z takiej czy innej przyczyny zyczyli sobie chodzic na msze do polskiego koscioła.
Wkrótce zorganizowano tez nauke religii i polskiego dla dzieci. Dzieci polskie (jak równiez niekiedy i niepolskie) uczono jezyka polskiego oraz elementów historii i kultury polskiej. Przekaz wiary katolickiej odbywał sie w jezyku angielskim, ale jak to słusznie zauwazył arcybiskup Szczepan Wesoły (patrz ponizej), katolicyzm kazdego narodu ma swój specyficzny splot struktur, a wiec dzieciom przekazywano katolicyzm „z odcieniem polskim“. Zaczeto równiez organizowac koncerty, wykłady, i przedstawienia teatralne, zas tradycja niedzielnego wspólnego sniadania w sali parafialnej zaczeła przynosic drobny dochód dla parafii.
Misja rosła i rozwijała sie, i ten rozwój, jak równiez umiejetnosc perswazji, która wykazał sie ówczesny dyrektor Misji ks. Frydrych, sprawiły, ze dekretem z dn. 30 wrzesnia 1994, Jego Eminencja Biskup Diecezji Galveston-Houston, Joseph A. Fiorenza, podniósł Polska Misje Katolicka do statusu nieterytorialnej Parafii. Oznaczało to i oznacza, ze ci katolicy, którzy chca byc członkami tej parafii, nie maja obowiazku zapisania sie do swoich parafii terytorialnych, lecz moga zapisac sie do parafii polskiej, nawet jezeli mieszkaja od niej daleko. Zezwolenie to obowiazuje od 1 pazdziernika 1994. Nowa nieterytorialna parafia przybrała nazwe parafii Matki Boskiej Czestochowskiej (Our Lady of Czestochowa). Trzy lata pózniej, 2 marca 1997 roku, Rada Parafialna zadecydowała wyremontowaç i powiekszyc istniejacy kosciół, który stawał sie coraz ciasniejszy ze wzgledu na rosnaca liczbe parafian. Dyskusje o rozbudowie doprowadziły do decyzji zbudowania nowego koscioła. Ówczesny dyrektor Misji, ks. Jerzy Frydrych, stanał na czele komitetu budowy. Wysiłki ks. Frydrycha doprowadziły do zbudowania obecnego koscioła, i wszyscy parafianie zaciagneli u tego ksiedza dlug wdziecznosci—za kosciół i za to, ze to w czasie jego dyrektorstwa Polska Misja podniesiona została do rangi Parafii.
Nastapiły cztery lata planowania, zbierania pieniedzy, ciezkiej pracy wielu parafian, wynajdowania coraz to nowych i twórczych sposobów zdobywania funduszy. Po czterech latach stanał obecny kosciół. 26 sierpnia 2001 roku, w atmosferze radosci i odswietnosci, Jego Eminencja Biskup Vincent M. Rizzotto konsekrowal nowy kosciół im. Matki Boskiej Czestochowskiej.
Cyfry pokazuja, ze Pariafia wciaz rosnie. W roku 2004 w Parafii odbyły sie cztery Sluby, czternascie chrztów, 10 Pierwszych Komunii, i trzy pogrzeby; w roku 2005 były dwa Sluby, cztery chrzty, osiem Pierwszych Komunii i cztery pogrzeby, plus 22 bierzmowania; w roku 2006 Parafia miała czery Sluby, 16 chrztów, 8 Pierwszych Komunii i trzy pogrzeby. Przy koncu 2005 roku, 350 rodzin nalezało do Parafii; ilosc rodzin wzrosła do 380 przy koncu roku 2006. W tym samu roku, a jest to rzecz bardzo wazna dla dalszego utrzymania i rozwoju Parafii, Parafia zakupiła sasiednia działke na 1735 Blalock. Działka została zakupiona w okresie rezydencji obecnego proboszcza, ks. Jacka Nowaka.
Parafia Matki Boskiej Czestochowskiej miała nastepujacych proboszczów: ks. Wojciecha Baryskiego (1982–89), ks. Edwarda Traczyka (1989 –92), ks. Mariana Ogórka (1992–93), Ks. Jerzego Frydrycha (1993–2003) ks. Jana Fiedurka (2003–05), i ks. Jacka Nowaka (2005– ). Najbardziej znaczacy postep nastapił za proboszczostwa ksiezy Baryskiego i Frydrycha. Niesposób tu wymienic nazwisk tych wszystkich parafian, którzy przyczynili sie w sposób wyjatkowy do liturgicznego, finansowego, edukacyjnego i fizycznego rozwoju i wzrostu naszej religijnej wspólnoty. Ojciec niebieski, na chwałe którego pracowali, o tym nie zapomni.
Parafia MBCzestochowskiej uhonorowana została m. in wizyta kardynała Józefa Glempa, Prezydenta RP (i legendarnego przywódcy Solidarnosci) Lecha Wałesy, oraz arcybiskupa Szczepana Wesołego z Rzymu. W liscie gratulacyjnym z okazji poswiecenia naszego koscioła arcybiskup Wesoły napisał, ze duchowa posługa imigrantom, w tym wypadku Polonii, nie ogranicza sie do uzywania jezyka polskiego w liturgii, lecz raczej jest zwiazana z całym kompleksem przezyc duchowych narodu. Kazdy naród wytwarza swoje własne formy poboznosci, zwiazane z jego historia i kultura, zas polskie formy poboznosci stały sie czescia polskiej tozsamosci. Trudno z tym sie nie zgodzic. Acybiskup Wesoły wyraził lepiej niz inni potrzebe polskiej etnicznej parafii w Houston nawet wtedy, gdy jezyk angielski nie bedzie juz przedstawiał problemów.
Zródła: dokumenty parafialne
notatki osobiste
korespondencja z dr Johnem Radzilowskim w sprawie jego artykułu “The Location of the Polish American Population, 1980–1990.”
|
|
|
|
| |||||
|
